Η νέα πρόταση της ΡΑΕ για τις διαγωνιστικές διαδικασίες για έργα ΑΠΕ

Την πρόταση της σχετικά με το πλαίσιο και τις προδιαγραφές των ανταγωνιστικών διαγωνιστικών διαδικασιών για έργα ΑΠΕ έδωσε στη δημοσιότητα η ΡΑΕ. Δείτε εδώ το σχετικό pdf.

Συγκεκριμένα, η ΡΑΕ γνωμοδότησε τα εξής:

A. Για το καθεστώς στήριξης με τη μορφή Λειτουργικής Ενίσχυσης για τους σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. μέσω ανταγωνιστικής διαδικασίας υποβολής προσφορών προκύπτει, βάσει των ανωτέρω, ως ενδεδειγμένη, η επιλογή σχήματος ανταγωνιστικών διαδικασιών ανά τεχνολογία και όχι τεχνολογικά ουδέτερων.

B. Στο πλαίσιο του ως άνω ενδεδειγμένου σχήματος υποβολής προσφορών (ήτοι εφαρμογή ανταγωνιστικών διαδικασιών ανά τεχνολογία), κρίνεται σκόπιμο οι τεχνολογίες των αιολικών και των φωτοβολταϊκών να αποτελέσουν αντικείμενο ξεχωριστών ανταγωνιστικών διαδικασιών, ενώ οι λοιπές τεχνολογίες να εξαιρεθούν στην παρούσα φάση από αυτές, με την επιφύλαξη των προβλεπόμενων στο σημείο 20 των ΚΓ περί υποχρέωσης κοινοποίησης μεμονωμένων ενισχύσεων βάσει κοινοποιηθέντος καθεστώτος. Συγκεκριμένα, κρίνεται σκόπιμο:

i. Να εντάσσονται στην ανταγωνιστική διαδικασία υποβολής προσφορών:

· ώριμες αδειοδοτικά (με ΑΕΠΟ και ΟΠΣ) αιολικές εγκαταστάσεις εγκατεστημένης ισχύος μεγαλύτερης των 3 MW, με την εξαίρεση συνεταιριστικών/συνεργατικών/κοινοπρακτικών σχημάτων κατά τα οριζόμενα στην παρ. 10 του αρθ. 3 του ν. 3468/2006 όπως ισχύει ή όπως αυτό εξελιχθεί με νομοθετική πρωτοβουλία, όπου το όριο τίθεται στα 6 MW,

· ώριμες αδειοδοτικά φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις κατηγοριοποιημένες, ενδεικτικά: σε απαλλασσόμενες (ισχύος μικρότερης ή ίσης του 1 MW) και μη απαλλασσόμενες (ισχύος άνω του 1 MW),

· μη ώριμα αδειοδοτικά έργα, αποκλειστικά και μόνο για την κάλυψη των περιθωρίων ισχύος που προκύπτουν από την ολοκλήρωση αναβαθμίσεων ή/και επεκτάσεων του Συστήματος, συμπεριλαμβανομένου και του Δικτύου σε κορεσμένες περιοχές, καθώς και από την αύξηση της ζήτησης ή την αλλαγή στο σύστημα ηλεκτροπαραγωγής. Ειδικά για την κάλυψη του περιθωρίου ισχύος που προκύπτει από την ολοκλήρωση του ειδικού διασυνδετικού έργου «Σύνδεση Ν. Μάκρη – Πολυπόταμος και Δίκτυο ΥΤ Ν. Εύβοιας» είναι αναγκαία η προκήρυξη της ανταγωνιστικής διαδικασίας αμέσως προσεχώς. Στην παρούσα κατηγορία εντάσσονται και έργα αιολικών σταθμών σε ΜΔΝ, με την επιφύλαξη των ως άνω ορίων 3 και 6 MW

ii. Να εξαιρούνται από την ανταγωνιστική διαδικασία υποβολής προσφορών:

· επιδεικτικά έργα, όπως αυτά ορίζονται στην παράγραφο 6 του άρθρου 2 του ν. 4414/2016, καθώς και σταθμοί αυτοπαραγωγών,

· λοιπές τεχνολογίες Α.Π.Ε. (Μ.Υ.Η.Σ., Ηλιοθερμικοί Σταθμοί, Μονάδες Βιομάζας και Βιοαερίου, Γεωθερμικοί Σταθμοί καθώς και Σ.Η.Θ.Υ.Α.), και για νέα συνολική εγκατεστημένη ισχύ της τάξης των 300-400 MW,

· εγκαταστάσεις Α.Π.Ε. σε Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά καθώς και Θαλάσσιες Αιολικές εγκαταστάσεις με άδεια παραγωγής υπό τον ειδικό όρο αυτοτελούς διασύνδεσης στο ηπειρωτικό Σύστημα με εφαρμογή των προβλεπόμενων στο σημείο 20 των ΚΓ περί υποχρέωσης κοινοποίησης μεμονωμένων ενισχύσεων βάσει κοινοποιηθέντος καθεστώτος,

· φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας που έχουν ενταχθεί στη Διαδικασία Ταχείας Αδειοδότησης του άρθρου 9 του ν. 3775/2009 (Α’ 122) και τις φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας που έχουν ενταχθεί στις Διαδικασίες Στρατηγικών Επενδύσεων του ν. 3894/2010 (Α’ 204), όπου προτείνεται να λαμβάνουν κατ’ ανώτατο τη διοικητικά οριζόμενη τιμή (Τιμή Αναφοράς, ΤΑ) που ορίζεται σε ποσοστό (της τάξης του 90%) της χαμηλότερης τιμής των προηγηθέντων διαγωνισμών του τελευταίου έτους για μη απαλλασσόμενα έργα και μέχρι την εφαρμογή μόνιμων ανταγωνιστικών διαδικασιών τιμή ίση με το 85% της χαμηλότερης Τιμής Αναφοράς για μη απαλλασσόμενα έργα της πιλοτικής διαδικασίας εντός του 2016 (67,9745 €/MWh). Η ένταξη ενός έργου στην κατηγορία αυτή εφαρμόζεται μόνο εφόσον πρόκειται για ολόκληρο το έργο. Εφόσον πρόκειται για επιμέρους τμήματα ή υποέργα του συνολικού έργου, ακολουθείται η ανταγωνιστική διαδικασία.

Γ. Για τους Υβριδικούς Σταθμούς, προτείνεται το ακόλουθο συνδυαστικό σχήμα αποζημίωσης:

Γ.1 Λειτουργική Ενίσχυση με βάση παρόμοια με το ισχύον πλαίσιο με τις εξής ιδιαιτερότητες:

α) Η τιμή αποζημίωσης της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας από τις μονάδες ελεγχόμενης παραγωγής του Υβριδικού Σταθμού, όπως αυτή καθορίζεται σύμφωνα με τις διατάξεις της περίπτωσης β’ της παραγράφου 3, του άρθρου 13 του ν.3468/2006 (Α’ 129), η οποία προέρχεται αποκλειστικά από την παραγωγή των μονάδων Α.Π.Ε. του Υβριδικού Σταθμού, μέσω των συστημάτων αποθήκευσης του Σταθμού, ορίζεται από την Τ.Α. για αιολικούς σταθμούς της κατηγορίας 2 του Πίνακα 1 της περίπτωσης β’ της παρ. 1 του άρθρου 4, επαυξημένη κατά 50% ή μικρότερη σύμφωνα με την τεχνολογία του Υβριδικού Σταθμού μετά από απόφαση της ΡΑΕ, ώστε να καλύπτονται οι απώλειες ενέργειας στον κύκλο αποθήκευσης του υβριδικού σταθμού, όπως έχει καθοριστεί σήμερα στο άρθρο 21 του ν.4414/2016 και στην απόφαση έγκρισης του νέου καθεστώτος στήριξης των Α.Π.Ε.. Η τιμή αποζημίωσης της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας από τις μονάδες ελεγχόμενης παραγωγής του Υβριδικού Σταθμού, όπως αυτή καθορίζεται σύμφωνα με τις διατάξεις της περίπτωσης β’ της παραγράφου 3, του άρθρου 13 του ν.3468/2006 (Α’ 129), η οποία προέρχεται αποκλειστικά από την παραγωγή των συμβατικών μονάδων του αυτόνομου ηλεκτρικού συστήματος μέσω των συστημάτων αποθήκευσης του Σταθμού, ορίζεται με τρόπο που δεν οδηγεί σε κέρδος του παραγωγού (π.χ. τιμή απορρόφησης προς τον κύκλο απόδοσης).

β) Η τιμή αποζημίωσης της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας των Υβριδικών Σταθμών, η οποία προέρχεται αποκλειστικά από την παραγωγή των μονάδων Α.Π.Ε. του Υβριδικού Σταθμού με απ’ ευθείας έγχυσή της στο Δίκτυο των Μ.Δ.Ν., σύμφωνα πάντα με τα οριζόμενα στον Κώδικα Διαχείρισης ΜΔΝ, ορίζεται από την τιμή της Τ.Α. του Πίνακα 1 της περίπτωσης β΄ της παρ. 1 του άρθρου 4 του ν.4414/2016.

γ) Η τιμή αποζημίωσης της διαθεσιμότητας ισχύος Υβριδικών Σταθμών που συνδέονται στο Δίκτυο και αφορά τις μονάδες ελεγχόμενης παραγωγής υπολογίζεται σε ευρώ ανά μεγαβάτ εγγυημένης ισχύος (€/MW), σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρ. 3 του άρθρου 13 του ν.3468/2006, ως ισχύει, και τιμολογείται σε μηνιαία βάση.

Γ.2 Εάν κατά την κρίση των ενδιαφερομένων δεν εξασφαλίζεται η οικονομική βιωσιμότητα των προτεινόμενων έργων τους, σύμφωνα με τα ανωτέρω σημεία α) έως και γ) του Γ.1, δύναται να υποβάλλεται από τον ενδιαφερόμενο προς τη ΡΑΕ αναλυτική τεκμηρίωση του κόστους υλοποίησης του συγκεκριμένου έργου, και η προτεινόμενη τιμή αποζημίωσης της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας, λαμβάνοντας υπόψη μία εύλογη απόδοση του επενδυόμενου κεφαλαίου της τάξης του 10%. Η ΡΑΕ γνωμοδοτεί προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας με βάση το μεταβλητό κόστος παραγωγής του αυτόνομου ηλεκτρικού συστήματος στο οποίο πρόκειται να ενταχθεί το κάθε συγκεκριμένο έργο για το εάν η προτεινόμενη τιμολόγηση για το συγκεκριμένο έργο επιβαρύνει ή όχι το κόστος παραγωγής του αυτόνομου ηλεκτρικού συστήματος. Εν συνεχεία, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας κοινοποιεί ειδικό σχήμα προς έγκριση προς την Επιτροπή Ανταγωνισμού της Ε.Ε. για κάθε συγκεκριμένο σταθμό, στη βάση των ανωτέρω.

Γ.3 Η ΡΑΕ δύναται, εφόσον κριθεί σκόπιμο, να προχωρήσει σε διενέργεια ανταγωνιστικής διαδικασίας για την εγκατάσταση Υβριδικού Σταθμού σε ένα ΜΔΝ, είτε για την εφαρμογή νέων τεχνολογιών εν είδη πιλοτικού έργου είτε γιατί δεν προωθείται η ανάπτυξη Υβριδικών Σταθμών με το ως άνω υπό Γ.1 και Γ.2 σχήμα είτε γιατί θεωρεί ότι μπορεί να επιτευχθούν χαμηλότερες τιμές ενίσχυσης, π.χ. λόγω αυξημένου ενδιαφέροντος και δυνατότητας σχεδίασης περισσότερων έργων στο ΜΔΝ

Δ. Η Ελληνική Δημοκρατία, κατά την προκήρυξη των ανταγωνιστικών διαδικασιών υποβολής προσφορών για την ενίσχυση νέων έργων Α.Π.Ε. οφείλει να προβλέψει τη δυνατότητα συμμετοχής παραγωγών Α.Π.Ε., των οποίων οι σταθμοί είναι εγκατεστημένοι σε άλλες χώρες του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ) υπό την προϋπόθεση ενεργού Διασυνοριακού Εμπορίου Ενέργειας με αυτές. Η μεθοδολογία και η διαδικασία επιμερισμού της ισχύος κατά την ως άνω διαδικασία, προκειμένου να μην τίθεται θέμα διακριτικής μεταχείρισης, θα βασίζεται σε μεθοδολογία που προσδιορίζεται στην απόφαση.

Η ως άνω διαδικασία είναι σκόπιμο να υπόκειται σε περαιτέρω όρους και προϋποθέσεις που θα περιληφθούν σε μία αμοιβαία συμφωνία συνεργασίας, σύμφωνα και με τα αναφερόμενα στο σημείο 122 των ΚΓ και την Οδηγία για τις Α.Π.Ε. 28/2009 (άρθρα 6 έως 11) προκειμένου η παραγόμενη ενέργεια από μονάδες Α.Π.Ε. εγκατεστημένες σε χώρες του ΕΟΧ που λαμβάνουν λειτουργική ενίσχυση με βάση το ν. 4414/2016 να προσμετράται στον Εθνικό Ενεργειακό Στόχο.

Οι παρατηρήσεις και προτάσεις του ΣΕΦ για το Σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος “Κατηγορίες και περιεχόμενο χρήσεων γης”

Η βασική παρατήρηση του Συνδέσμου Εταιριών Φωτοβολταϊκών είναι πως, σε αρκετές από τις κατηγορίες χρήσεων γης (άρθρα 3, 4, 5, 7, 15, 17), δεν προβλέπεται η εγκατάσταση ΑΠΕ, κάτι που αντίκειται όχι μόνο σε υφιστάμενες σήμερα ρυθμίσεις, αλλά και στον διεθνή και εθνικό στόχο της περαιτέρω διείσδυσης των ΑΠΕ στον αστικό ιστό και γενικότερα στο ενεργειακό ισοζύγιο της χώρας.

Ειδικότερα:

Με βάση την ισχύουσα σήμερα YA Αριθμ. ΑΠΕΗΛ/Α/Φ1/οικ. 24461, “Εγκατάσταση μονάδων ΑΠΕ από αυτοπαραγωγούς με συμψηφισμό ενέργειας κατ’ εφαρμογή του άρθρου 14Α του Ν. 3468/2006”, ΦΕΚ 3583Β/31-12-2014, “φωτοβολταϊκά συστήματα τα οποία εγκαθίστανται στον ίδιο ή όμορο χώρο με τις εγκαταστάσεις κατανάλωσης τις οποίες τροφοδοτούν και οι οποίες συνδέονται στο Δίκτυο. Τα φωτοβολταϊκά συστήματα μπορεί να εγκαθίστανται επί κτιρίων ή επί εδάφους ή άλλων κατασκευών, περιλαμβανομένων και αυτών του πρωτογενούς τομέα, σύμφωνα με την κείμενη πολεοδομική νομοθεσία”.

Με βάση όμως το Σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος που αποκλείει την εγκατάσταση ΑΠΕ σε περιοχές κατοικίας, κοινωφελών λειτουργιών, αγροτικής χρήσης κ.α., ακυρώνεται στην πράξη η δυνατότητα της αυτοπαραγωγής με ενεργειακό συμψηφισμό σε πάρα πολλές περιπτώσεις, όταν η προώθησή της αποτελεί υποτίθεται διακηρυγμένο στόχο της πλειοψηφίας των πολιτικών φορέων στο Κοινοβούλιο.

Κρίνεται σκόπιμο λοιπόν να διευκρινιστεί πως σε περιοχές εντός σχεδίου και εντός οικισμών, επιτρέπεται η τοποθέτηση εγκαταστάσεων φωτοβολταϊκών σε αδόμητα οικόπεδα σύμφωνα με τους όρους που ισχύουν και για τις εκτός σχεδίου περιοχές, καθώς τα συστήματα αυτά αφενός δύνανται να εξυπηρετούν ανάγκες αυτοπαραγωγής με ενεργειακό συμψηφισμό ή/και με εικονικό ενεργειακό συμψηφισμό, αφετέρου δε, συμβάλλουν στην προστασία του περιβάλλοντος, στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, στη διαφοροποίηση του εθνικού ενεργειακού μίγματος, στην ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού, στην επίτευξη των εθνικών ενεργειακών στόχων και στην ενίσχυση και ανάπτυξη της εθνικής οικονομίας. Η ρύθμιση αυτή ισχύει (ανεξαρτήτως ισχύος των συστημάτων) και για αδόμητα οικόπεδα σε οργανωμένους υποδοχείς μεταποιητικών και επιχειρηματικών δραστηριοτήτων, όπως περιοχές ΒΙ.ΠΕ., ΒΙ.ΠΑ., ΒΙΟ.ΠΑ., Τεχνοπόλεις και άλλες μορφές Βιομηχανικών και Επιχειρηματικών Περιοχών (Β.Ε.ΠΕ.) καθώς και τα επιχειρηματικά πάρκα, και στους οικισμούς χωρίς σχέδιο.

Ιδιαίτερη εντύπωση προκαλεί το μη επιτρεπτό της εγκατάστασης ΑΠΕ σε περιοχές αγροτικής χρήσης. Κάτι τέτοιο αντιβαίνει την κοινή λογική στην περίπτωση της εγκατάστασης μονάδων βιομάζας-βιοαερίου ή/και μικρών ανεμογεννητριών (από ιδιώτες ή/και συνεταιριστικά σχήματα αγροτών κατά το επιτυχημένο παράδειγμα άλλων χωρών), ερχόμενο σε αντίθεση με τις πρόσφατες δηλώσεις του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας για την προώθηση συνεταιριστικών ενεργειακών εγχειρημάτων στο πλαίσιο του εθνικού σχεδιασμού. Το ίδιο προβληματική είναι η ρύθμιση και στην περίπτωση των φωτοβολταϊκών. Το Σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος επεκτείνει την απαγόρευση του Ν.4015/2011 (ο οποίες απαγορεύει την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών σε γαίες υψηλές παραγωγικότητας) σε όλες τις περιοχές με αγροτική χρήση. Σημειώνουμε ότι όλες οι αρδευόμενες εκτάσεις θεωρούνται γαίες υψηλής παραγωγικότητας, οπότε η εγκατάσταση φωτοβολταϊκού από επαγγελματία αγρότη για να καλύψει τη ζήτηση μιας αντλίας στο χωράφι του ή από έναν ΓΟΕΒ ή ΤΟΕΒ για τις ανάγκες ενός αντλιοστασίου είναι πρακτικά αδύνατη.

Σημειωτέον ότι η γεωργική έκταση που μένει ακαλλιέργητη είναι 125,5 φορές μεγαλύτερη από την έκταση που δεσμεύουν όλα τα φωτοβολταϊκά που έχουν εγκατασταθεί στη χώρα μέχρι σήμερα. Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, η γεωργική γη στην Ελλάδα ανέρχεται σε 36,8 εκατ. στρέμματα, εκ των οποίων καλλιεργούνται τα 31,7 εκατ. στρέμματα. Αυτό σημαίνει ότι τα εγκατεστημένα σήμερα φωτοβολταϊκά δεσμεύουν το 0,1% της γεωργικής γης ή αλλιώς το 0,03% της έκτασης της χώρας.

Προτείνουμε λοιπόν, αφενός να μην υπάρξει καθολική απαγόρευση της εγκατάστασης ΑΠΕ σε περιοχές με αγροτική χρήση, αφετέρου δε να επανέλθει το παλαιό καθεστώς του Ν.3851/2010, σύμφωνα με το οποίο η συνολική έκταση που θα καταλαμβάνουν τα φωτοβολταϊκά που εγκαθίστανται σε γαίες υψηλής παραγωγικότητας δεν θα πρέπει να υπερβαίνει το 1% του συνόλου των καλλιεργούμενων εκτάσεων της συγκεκριμένης Περιφερειακής Ενότητας. Προτείνεται η παρακάτω διατύπωση:

“Επιτρέπεται υπό προϋποθέσεις η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από φωτοβολταϊκούς σταθμούς σε αγροτεμάχια που χαρακτηρίζονται ως αγροτική γη υψηλής παραγωγικότητας. Στην περίπτωση αυτή η άδεια χορηγείται μόνον αν οι προς υλοποίηση φωτοβολταϊκοί σταθμοί για τους οποίους έχουν ήδη εκδοθεί δεσμευτικές προσφορές σύνδεσης από τον αρμόδιο Διαχειριστή συν οι ήδη εγκατεστημένοι σταθμοί επί εδάφους, καλύπτουν εδαφικές εκτάσεις που δεν υπερβαίνουν το 1% του συνόλου των καλλιεργούμενων εκτάσεων της συγκεκριμένης Περιφερειακής Ενότητας.

Για την εφαρμογή της διάταξης του προηγούμενου εδαφίου χρησιμοποιούνται τα πιο πρόσφατα κατά περίπτωση στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής. Για τον υπολογισμό της κάλυψης λαμβάνεται υπόψη η οριζόντια προβολή επί του εδάφους των φωτοβολταϊκών στοιχείων”.

Θυμίζουμε επίσης ότι με βάση τον πρόσφατο Ν.4414/2016, στόχος της Πολιτείας είναι: “η αξιοποίηση του εγχώριου δυναμικού ηλεκτροπαραγωγής από Α.Π.Ε., κατά προτεραιότητα, με στόχο την προστασία του περιβάλλοντος, τη διαφοροποίηση του εθνικού ενεργειακού μίγματος, την ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού και την ενίσχυση και ανάπτυξη της εθνικής οικονομίας… στο πλαίσιο της ενιαίας πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, και την επίτευξη του στόχου συμμετοχής των Α.Π.Ε. στην ακαθάριστη τελική κατανάλωση ενέργειας”. Είναι σαφές ότι μία “προτεραιότητα” πρέπει να διευκολύνεται και όχι να εμποδίζεται με αναίτιους φραγμούς.

Συνάντηση SolarPower Europe – ΣΕΦ με Υπουργείο Οικονομίας για κατάργηση δασμών σε φωτοβολταϊκά κινεζικής προέλευσης

Συνάντηση με τον Γενικό Γραμματέα του Υπουργείου Οικονομίας κ. Η. Ξανθάκο είχε στις 24/1/2017 αντιπροσωπεία αποτελούμενη από τον Διευθύνοντα Σύμβουλο της SolarPower Europe κ. James Watson και στελέχη του ΣΕΦ.

Η συνάντηση αφορούσε στην επικείμενη ψηφοφορία της 26/1/2017, όπου τα κράτη μέλη της ΕΕ καλούνται να αποφασίσουν αν θα συνεχιστεί ή όχι το καθεστώς επιβολής δασμών σε φωτοβολταϊκά κινεζικής προέλευσης. Η θέση της κατάργησης των δασμών υποστηρίζεται από εκατοντάδες επιχειρήσεις σε όλη την Ευρώπη και από το συλλογικό φορέα εκπροσώπησης του κλάδου των φωτοβολταϊκών SolarPower Europe, στον οποίο συμμετέχει και ο ΣΕΦ.

Tα βασικά επιχειρήματα για την άρση των δασμών σε φωτοβολταϊκά κινεζικής προέλευσης που ετέθησαν υπόψη του υπουργείου συνοψίζονται στα εξής:

Είναι προς το συμφέρον του δημοσίου και των καταναλωτών, οι νέοι ηλεκτροπαραγωγοί με φωτοβολταϊκά να αποζημιώνονται με όσο το δυνατόν χαμηλότερες τιμές. Για να συμβεί αυτό και να έχουμε ταυτόχρονα βιώσιμες επενδύσεις, πρέπει να μειωθεί το επενδυτικό κόστος. Οι δασμοί κρατούν τεχνηέντως το κόστος αυτό σε υψηλά επίπεδα. Το επιχείρημα αυτό ισχύει τόσο στην περίπτωση των νέων φωτοβολταϊκών σταθμών που αποζημιώνονται πλέον μέσω ανταγωνιστικών διαδικασιών (κατά τις πρόνοιες του Ν.4414/2016), όσο και για τα μικρά συστήματα αυτοπαραγωγής (που αναπτύσσονται με εξαιρετικά αργούς ρυθμούς γιατί οι δασμοί οδηγούν σε υψηλότερο επενδυτικό κόστος και συνεπώς και σε μεγαλύτερους χρόνους απόσβεσης για τους οικιακούς και μικρούς εμπορικούς αυτοπαραγωγούς).

Οι δασμοί δεν προστατεύουν στην πράξη την εγχώρια βιομηχανία. Τα εργοστάσια παραγωγής φωτοβολταϊκών στην Ελλάδα έκλεισαν πριν την επιβολή των δασμών για άλλους λόγους και δυστυχώς δεν υπάρχει ελπίδα επανεκκίνησής τους, κάτι που φάνηκε στην πράξη και την τριετία που ισχύουν οι δασμοί. Αντίθετα, στην Ελλάδα παράγονται βάσεις στήριξης (που κατέχουν τη μερίδα του λέοντος στην ελληνική αγορά), μετασχηματιστές, καλώδια, πίνακες και άλλο ηλεκτρολογικό υλικό, επικουρικός εξοπλισμός φωτοβολταϊκών σταθμών (οικίσκοι, υλικό περιφράξεων, ιστοί, σωληνώσεις, κ.λπ.), software τηλεμετρίας και εξοπλισμός τηλεπικοινωνιών. Οι θέσεις εργασίας συνεπώς σε ότι αφορά στον εξοπλισμό, προέρχονται από αυτές τις δραστηριότητες. Σημειωτέον ότι οι θέσεις εργασίας στα φωτοβολταϊκά δημιουργούνται και συντηρούνται κυρίως στο στάδιο της εγκατάστασης και λειτουργίας των φωτοβολταϊκών σταθμών και όχι τόσο στο στάδιο της παραγωγής του εξοπλισμού. Επισημαίνεται ότι σήμερα η εγχώρια προστιθέμενη αξία των φωτοβολταϊκών ανέρχεται σε 60%, ένα ιδιαίτερα υψηλό ποσοστό.

Το 2013, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έλαβε μία λάθος απόφαση επιβάλλοντας δασμούς σε φωτοβολταϊκά κινεζικής προέλευσης. Η απόφαση αυτή ελήφθη για να προστατευτεί υποτίθεται η ευρωπαϊκή βιομηχανία. Το αποτέλεσμα ήταν η απώλεια δεκάδων χιλιάδων θέσεων εργασίας στον κλάδο σε όλη την Ευρώπη και στην Ελλάδα και η διατήρηση των τιμών σε υψηλά επίπεδα, κάτι που επιβαρύνει τελικά τους καταναλωτές.

 

Στατιστικά στοιχεία εφαρμογής του net metering

Σε όλη την επικράτεια έχουν υποβληθεί 1.025 αιτήσεις από την αρχή του προγράμματος net metering (Μάιος 2015). Το 85% αυτών έχουν προχωρήσει στο στάδιο της προσφοράς σύνδεσης ή/και στη σύμβαση σύνδεσης, ενώ 443 (43% των αιτήσεων) συστήματα έχουν διασυνδεθεί και λειτουργούν κανονικά.

Όσον αφορά στην ισχύ των αιτήσεων που έχουν υποβληθεί, αυτή ανέρχεται σε 23,47 MWp, ενώ τα συστήματα που έχουν συνδεθεί είναι 5,9 MWp (25% της συνολικής ισχύος των αιτήσεων).

Από την ημερομηνία που γίνεται η αίτηση μέχρι την προσφορά σύνδεσης απαιτούνται κατά μέσο όρο 26 ημέρες, ενώ από την προσφορά σύνδεσης μέχρι τη σύμβαση σύνδεσης απαιτούνται κατά μέσο όρο 37 ημέρες. Τέλος, από τη σύμβαση σύνδεσης ως την ενεργοποίηση απαιτούνται κατά μέσο όρο 99 ημερολογιακές ημέρες. Επομένως, από την ημερομηνία που ο επενδυτής θα καταθέσει την αίτησή του μέχρι την ενεργοποίηση του συστήματός του απαιτούνται κατά μέσο όρο 162 μέρες, δηλαδή πεντέμισι μήνες.

Διασυνδεδεμένο σύστημα Μη διασυνδεδεμένο σύστημα Σύνολο
Αριθμός συστημάτων Ισχύς (MWp) Αριθμός συστημάτων Ισχύς (MWp) Αριθμός συστημάτων Ισχύς (MWp)
Αιτήσεις 652 15,56 373 7,91 1.025 23,47
Προσφορά σύνδεσης ή/και σύμβαση σύνδεσης 593 9,65 267 4,53 867 14,18
Ενεργοποίηση 400 5,47 43 0,43 443 5,9

 

Έτος Αριθμός συστημάτων Ισχύς

(kWp)

Μέση ισχύς

ανά σύστημα

(kWp)

2015 106 1.695,3 16
2016 337 4.198,6 12,46
Σύνολο 443 5.893,9 13,3

Τα στοιχεία αφορούν μέχρι και την 17.11.2016. Πηγή: ΔΕΔΔΗΕ

Δείτε τα στατιστικά σε μορφή pdf

Επιστολή για άρση των δασμών σε φωτοβολταϊκά κινεζικής προέλευσης

Επιστολή στα συναρμόδια υπουργεία Οικονομικών, Οικονομίας και Ενέργειας απέστειλε ο ΣΕΦ με αίτημα την κατάργηση των δασμών σε φωτοβολταϊκά κινεζικής προέλευσης.

Η επιστολή αναφέρει τα εξής:

«Το 2013, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έλαβε μία λάθος απόφαση επιβάλλοντας δασμούς σε φωτοβολταϊκά πλαίσια κινεζικής προέλευσης. Η απόφαση αυτή ελήφθη για να προστατευτεί υποτίθεται η ευρωπαϊκή βιομηχανία. Το αποτέλεσμα ήταν η απώλεια δεκάδων χιλιάδων θέσεων εργασίας στον κλάδο σε όλη την Ευρώπη και στην Ελλάδα και η διατήρηση των τιμών σε υψηλά επίπεδα, κάτι που επιβαρύνει τελικά τους καταναλωτές. Είναι χαρακτηριστικό ότι, λόγω των δασμών, τα φωτοβολταϊκά πλαίσια κοστίζουν κατά μέσο όρο στην ΕΕ 37% περισσότερο από τις τιμές spot στη διεθνή αγορά. Είναι προφανές ότι η άρση της επιβολής των δασμών θα μειώσει περαιτέρω τις τιμές προσφορών των συμμετεχόντων στους δημόσιους διαγωνισμούς, μέσω των οποίων, με τις τελευταίες κατευθυντήριες γραμμές της ΕΕ και το Ν.4414/2016, κατακυρώνονται τα νέα προς υλοποίηση φωτοβολταϊκά έργα.

 Στις 26/1/2017, τα κράτη μέλη καλούνται να αποφασίσουν αν θα συνεχιστεί το ατυχές αυτό καθεστώς ή όχι. Εκ μέρους των άμεσα ενδιαφερομένων εταιριών (τα συμφέροντα των οποίων λανθασμένα υποτίθεται ότι εξυπηρετεί η απόφαση της ΕΕ), σας καλούμε  να υποστηρίξετε την άμεση άρση των δασμών σε φωτοβολταϊκά πλαίσια κινεζικής προέλευσης (οι δασμοί λήγουν τυπικά τον Μάρτιο του 2017 και δεν πρέπει να συνεχιστεί η επιβολή τους με νέα απόφαση). Κάτι τέτοιο θα έχει άμεσο θετικό αντίκτυπο για τους καταναλωτές και τη δημιουργία χιλιάδων θέσεων εργασίας.

 Η θέση μας αυτή υποστηρίζεται από εκατοντάδες επιχειρήσεις σε όλη την Ευρώπη και από το συλλογικό φορέα εκπροσώπησης του κλάδου των φωτοβολταϊκών SolarPower Europe, στον οποίο συμμετέχει ο Σύνδεσμός μας».

Το 32% της εθνικής ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας κάλυψε στις 6 Ιουλίου 2015 ο ελληνικός κλάδος των φωτοβολταϊκών

Το 32% της εθνικής ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας κάλυψε στις 6 Ιουλίου 2015 ο ελληνικός κλάδος των φωτοβολταϊκών, ενώ συνολικά τον Ιούλιο του περασμένου έτους οι ΑΠΕ στη χώρα μας έφτασαν στο πιο υψηλό σημείο παραγωγής. Αυτά και πολλά άλλα ενδιαφέροντα στοιχεία αναφέρει η Eurelectric σε μία συνοπτική και πολύ παραστατική παρουσίαση του τομέα ηλεκτρικής ενέργειας στην ΕΕ.

Με τίτλο «Ο Ευρωπαϊκός Τομέας Παραγωγής Ηλεκτρισμού σε Μετάβαση – Δεδομένα και Στοιχεία» («The European Power Sector in Transition-Facts & Figures”), που δημοσιεύθηκε τον Δεκέμβριο του 2016, η παρουσίαση της ένωσης της ηλεκτρικής βιομηχανίας στην Ευρώπη παραθέτει, με σκίτσα, δεδομένα και στοιχεία σχετικά με την κατάσταση του κλάδου στην ΕΕ

Όπως τονίζει, πάνω από την μισή ηλεκτρική ενέργεια που παρήχθη το 2015 προήλθε από πηγές χαμηλών εκπομπών άνθρακα, ενώ το μερίδιο των ΑΠΕ στο ενεργειακό μείγμα συνέχισε την ανοδική του πορεία. Ειδικότερα, τα ορυκτά καύσιμα τροφοδότησαν μόνο 44% της συνολικής ηλεκτροπαραγωγής, ενώ οι χαμηλών εκπομπών πηγές (στις οποίες περιλαμβάνονται και τα πυρηνικά) το υπόλοιπο 56%. Αναλυτικότερα, 27% της ηλεκτροπαραγωγής πέρυσι προήλθε από πυρηνική ενέργεια και 29% από ΑΠΕ, εκ των οποίων 10% από αιολικά, 3% από φωτοβολταϊκά, 10% από υδροηλεκτρικά και 6% από λοιπές ΑΠΕ.

Παράλληλα, η Eurelectric, στην εν λόγω παρουσίαση τονίζει ότι μειώνεται η παραγωγική δυναμικότητα των συμβατικών πηγών ηλεκτροπαραγωγής, η δυναμικότητα στο φυσικό αέριο εμφανίζει στασιμότητα λόγω δυσχερών συνθηκών στην αγορά, τη στιγμή που οι ΑΠΕ, και ιδιαίτερα τα αιολικά και φωτοβολταϊκά, συνεχίζουν να αυξάνουν τη δική τους δυναμικότητα. Όπως σημειώνει η Eurelectric, η αγορά πρέπει να αξιολογήσει επαρκώς τα θέματα που αφορούν την ενέργεια, την ευελιξία και τη δυναμικότητα, αν επιθυμεί να ανταποκριθεί στις προκλήσεις που προέρχονται από την αποκέντρωση και τις διαλείψεις στην παραγωγή των ΑΠΕ και να διασφαλίσει, συνεπώς, την ασφάλεια προμηθειών.

http://www.energia.gr/article.asp?art_id=111804

Δείτε ολόκληρη την παρουσίαση εδώ

Δεν αντανακλά τη βούληση του νομοθέτη η προκήρυξη πιλοτικού διαγωνισμού για τα φωτοβολταϊκά από τη ΡΑΕ

Ο Σύνδεσμος Εταιριών Φωτοβολταϊκών (ΣΕΦ) εκφράζει την έντονη δυσαρέσκειά του για το τελικό κείμενο της προκήρυξης της ΡΑΕ για τη διενέργεια της πιλοτικής ανταγωνιστικής διαδικασίας υποβολής προσφορών για φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις.

Η προκήρυξη, όχι μόνο δεν έλαβε υπόψη της τα σχόλια των συμμετεχόντων στη δημόσια διαβούλευση (σχόλια που όλα ανεξαιρέτως κινούνταν προς την ίδια κατεύθυνση), αλλά πρόσθεσε και νέες ρυθμίσεις, οι οποίες δεν είχαν τεθεί σε διαβούλευση και οι οποίες σαφώς αντιβαίνουν το γράμμα και το πνεύμα του Ν.4414/2016.

Χαρακτηριστική είναι η πρόβλεψη του άρθρου 15 ότι: “σε περίπτωση αδιάθετης ισχύος μόνο στην Κατηγορία Ι, αυτή μεταφέρεται στην Κατηγορία ΙΙ. Σε περίπτωση αδιάθετης ισχύος μόνο στην Κατηγορία ΙΙ, αυτή μεταφέρεται στην Κατηγορία Ι. … Η ως άνω μεταφορά αδιάθετης ισχύος έχει ως σκοπό την κάλυψη του πρώτου και μόνο κατά σειρά έργου που δεν επιλέχθηκε στην κατηγορία αυτή. Σε περίπτωση που με τη μεταφορά της αδιάθετης ισχύος δεν είναι δυνατή η κάλυψη όλης της ισχύος του πρώτου αυτού έργου, τότε η εν λόγω διαδικασία περατώνεται ως έχει. Σε περίπτωση όμως που με τη μεταφορά της αδιάθετης ισχύος καλύπτεται όλη η ισχύς του πρώτου κατά σειρά έργου που δεν είχε επιλεγεί, τότε αυτό το έργο και μόνο αυτό κατατάσσεται στην λίστα των Επιλεγέντων Συμμετεχόντων. Τυχόν αδιάθετη ισχύς που μεταφέρθηκε, πέραν αυτής της ισχύος του πρώτου έργου που θα καλυφθεί, δεν διατίθεται για την κάλυψη άλλου έργου”.

Η πρόβλεψη αυτή (που δεν περιλαμβανόταν στο κείμενο διαβούλευσης) ουδόλως αντανακλά τα προβλεπόμενα από το Ν.4414/2016, ο οποίος αναφέρει επί λέξει ότι: “η δημοπρατούμενη ισχύς επιμερίζεται μεταξύ φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων που υποχρεούνται σε λήψη άδειας παραγωγής και φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων που εξαιρούνται από την υποχρέωση λήψης άδειας παραγωγής, σύμφωνα με τα άρθρα 3 και 4 του ν.3468/2006 (Α΄129). Ο ακριβής επιμερισμός της προς προκήρυξη ισχύος καθορίζεται στην απόφαση της παρ.8, ενώ η προκηρυσσόμενη ισχύς για τις φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις που εξαιρούνται από την υποχρέωση λήψης άδειας παραγωγής, σύμφωνα με το άρθρο 4 του ν.3468/2006 (Α΄ 129) δεν μπορεί να υπερβαίνει το 20%της συνολικά δημοπρατούμενης ισχύος. Οι όροι και οι προϋποθέσεις για τη δυνατότητα κατανομής αδιάθετης ισχύος προς κατακύρωση μεταξύ των δύο κατηγοριών φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων, αν η ισχύς των επιλεχθέντων φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων ανά κατηγορία υπολείπεται της αρχικά δημοπρατούμενης ισχύος της αντίστοιχης κατηγορίας φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων του προηγούμενου εδαφίου, χωρίς τον περιορισμό του ποσοστού που αναφέρεται στο προηγούμενο εδάφιο, καθορίζονται με την απόφαση της παρ. 8.”

Με άλλα λόγια, ο νομοθέτης ήθελε να μη μείνει πρακτικά αδιάθετη ισχύς, δίνοντας, για παράδειγμα, τη δυνατότητα να μεταφερθεί ισχύς στη μικρή κατηγορία ακόμη κι αν η τελικά επιλεγείσα για ενίσχυση ισχύς ξεπεράσει τα 8 MW (20%*40 MW). Αντιθέτως, με τη ρύθμιση της ΡΑΕ είναι σχεδόν σίγουρο ότι θα παραμείνει αδιάθετη ισχύς σε σχέση με την αρχικά δημοπρατούμενη.

Το πιο σοβαρό πρόβλημα όμως της προκήρυξης της ΡΑΕ είναι η εμμονή στον αυθαίρετο “κανόνα του 40%”, δηλαδή σε κάθε μία από τις δύο κατηγορίες το ποσοστό συμμετοχής να είναι τουλάχιστον 40% πλέον της δημοπρατούμενης ισχύος. Με βάση τις μέχρι τώρα εκτιμήσεις της αγοράς, υπάρχει σοβαρός κίνδυνος ακύρωσης του πιλοτικού διαγωνισμού για μία ή και για τις δυο κατηγορίες έργων, αφού δεν είναι βέβαιο ότι θα συμμετάσχει εν τέλει ικανός αριθμός έργων που θα συμπληρώνουν την ισχύ του κανόνα του 40% (ελλείψει πληθώρας ώριμων αδειοδοτικά έργων). Τα μόνα έργα που με σχετική βεβαιότητα θα συμμετάσχουν είναι αυτά που, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΡΑΕ, κατέθεσαν πρόσφατα στον ΔΕΔΔΗΕ τις εγγυητικές για επαναδιατύπωση της οριστικής προσφοράς σύνδεσης (23,4 MW).  Τα λοιπά υποψήφια έργα (με Οριστική Προσφορά Σύνδεσης σε ισχύ ή με Σύμβαση Σύνδεσης σε ισχύ) έρχονται από το παρελθόν και μόνο εικασίες μπορεί να κάνει κανείς για τη συμμετοχή τους στην πιλοτική διαδικασία. Αυτό επισημάνθηκε άλλωστε από πολλούς συμμετέχοντες στη δημόσια διαβούλευση.

Τι θα συμβεί λοιπόν στην απευκταία περίπτωση που η συνολική ισχύς των συμμετεχόντων έργων σε μια κατηγορία δεν πληροί τον “κανόνα του 40%”; Σύμφωνα με την προκήρυξη της ΡΑΕ “σε περίπτωση που ο ανωτέρω Κανόνας δεν ικανοποιείται σε μία από τις ανωτέρω Κατηγορίες Ι ή/και ΙΙ, τότε η εν λόγω πιλοτική ανταγωνιστική διαδικασία της Κατηγορίας, για την οποία δεν ικανοποιείται ο όρος αυτός, ακυρώνεται… Σε περίπτωση που ακυρωθεί η πιλοτική ανταγωνιστική διαδικασία για κάποια από τις ως άνω Κατηγορίες, τότε επιστρέφεται το ποσό της εγγυητικής επιστολής Συμμετοχής (ύψους 1%) σε κάθε έναν Συμμετέχοντα της Κατηγορίας αυτής που ακυρώθηκε”.

Η ΡΑΕ δεν έχει προβλέψει δυστυχώς μια εναλλακτική διέξοδο ώστε εν τέλει ο πιλοτικός διαγωνισμός “να ολοκληρωθεί εντός του 2016”, όπως ρητά προβλέπεται από το νόμο, τις υποχρεώσεις της χώρας έναντι της ΕΕ, αλλά και την ίδια την προκήρυξη της ΡΑΕ!

Με τα παραπάνω η ΡΑΕ αναλαμβάνει δυστυχώς ένα αχρείαστο ρίσκο αλλά και θα φέρει ακέραια την ευθύνη σε περίπτωση αποτυχίας του πιλοτικού διαγωνισμού, αφού και ο νομοθέτης και οι ενδιαφερόμενοι επενδυτές έχουν εγκαίρως προειδοποιήσει για τους εν δυνάμει κινδύνους. Ευχόμαστε ολόψυχα να κυλίσουν όλα ομαλά και να ολοκληρωθεί ο διαγωνισμός σύμφωνα με τις προβλέψεις και χωρίς να παραμείνει, χωρίς λόγο, αδιάθετη ισχύς. Το ερώτημα είναι γιατί η ΡΑΕ παίζει με τη φωτιά και την αγωνία ενός κλάδου που ψυχορραγεί τα τελευταία τρία χρόνια και αναζητά εναγωνίως ένα νέο ξεκίνημα.

Προκήρυξη πιλοτικού διαγωνισμού για φωτοβολταϊκά

Η ΡΑΕ, σε συνέχεια της από 27/10/2016 Δημόσιας Διαβούλευσης για την πιλοτική ανταγωνιστική διαδικασία υποβολής προσφορών για φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις προς ένταξη σε καθεστώς στήριξης με τη μορφή λειτουργικής ενίσχυσης, ανακοινώνει τα ακόλουθα:

Α. ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ

Η ΡΑΕ, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. 8 του άρθρου 7 του Ν.4414/2016, προκηρύσσει με την υπ’ αρ. 417/2016 Απόφασή της την πιλοτική ανταγωνιστική διαδικασία υποβολής προσφορών για φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις προς ένταξη σε καθεστώς στήριξης με τη μορφή λειτουργικής ενίσχυσης, συνολικής δημοπρατούμενης ισχύος 40 MW.

  1. 1. Προκήρυξη Πιλοτικής Ανταγωνιστικής Διαδικασίας
  2. 2. Παραρτήματα 1-17 που αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της Προκήρυξης

Β. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗΣ

Πιλοτικός διαγωνισμός για φωτοβολταϊκά – Οι θέσεις του ΣΕΦ

Ο Σύνδεσμος Εταιριών Φωτοβολταϊκών (ΣΕΦ) επικροτεί επί της αρχής την πλειονότητα των προτεινόμενων από τη ΡΑΕ ρυθμίσεις για τη διενέργεια της πιλοτικής ανταγωνιστικής διαδικασίας υποβολής προσφορών για φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις.

Στην ενημερωτική ημερίδα που πραγματοποίησε η ΡΑΕ στις 21/10/2016, ο ΣΕΦ είχε εντοπίσει ορισμένα σημεία που έχρηζαν προσοχής και τροποποιήσεων. Με χαρά είδαμε ότι οι παρατηρήσεις αυτές του ΣΕΦ, αλλά και άλλων φορέων της αγοράς, έγιναν στην πλειοψηφία τους αποδεκτές από τη ΡΑΕ. Αναφέρουμε χαρακτηριστικά το θέμα της δυνατότητας μεταβίβασης της άδειας παραγωγής έργων που θα προκριθούν στο διαγωνισμό, αλλά και τον σχετικό εξορθολογισμό του ύψους των εγγυητικών επιστολών.

Επί της αρχής, ο ΣΕΦ θεωρεί πως θα πρέπει να υπάρξει μία τροποποίηση της ισχύουσας νομοθεσίας για τις εγγυητικές επιστολές, ώστε αυτές να κατατίθενται στο πλαίσιο της διαγωνιστικής διαδικασίας και όχι στο στάδιο της αποδοχής των όρων σύνδεσης (κάτι που μπορεί να συνεχίσει να ισχύει για όσα έργα δεν υποχρεούνται σε συμμετοχή σε διαγωνιστικές διαδικασίες).

Όρος 10.1.1.2 του σχεδίου της προκήρυξης

Προβληματισμό όμως προκαλεί η σχετική πρόβλεψη της ΡΑΕ (όρος 10.1.1.2 του σχεδίου της προκήρυξης) σύμφωνα με την οποία “το άθροισμα της ισχύος όλων των Συμμετεχόντων του Οριστικού Καταλόγου σε κάθε μία Κατηγορία πρέπει να υπερβαίνει κατά 40% την δημοπρατούμενη ισχύ της Κατηγορίας αυτής”.

Ο όρος αυτός, “προκειμένου να επιτευχθεί ικανοποιητικός ανταγωνισμός”, δεν είναι σύμφωνος ούτε με το N.4414/2016, ούτε και με τις Κατευθυντήριες Γραμμές της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την κρατική ενίσχυση για την προστασία του περιβάλλοντος και την ενέργειας 2014-2020 (ΕΕΑG–2014/C 200/01). Κατά πρώτον, ο σχεδιαζόμενος κανόνας με βάση τον οποίο, το άθροισμα της ισχύος όλων των συμμετεχόντων σε κάθε μία κατηγορία φωτοβολταϊκών έργων πρέπει να υπερβαίνει κατά 40% την δημοπρατούμενη ισχύ της κατηγορίας αυτής, δεν ερείδεται σε κάποια ειδική νομοθετική εξουσιοδότηση προς τη ΡΑΕ. Σε κάθε περίπτωση, ακόμη και η επίκληση τυχόν γενικής εξουσιοδότησης για θέσπιση ρητρών, δεν μπορεί να οδηγεί εν τέλει σε ακύρωση του διαγωνισμού. Ειδικότερα, είναι προφανές ότι, η θέσπιση ενός τέτοιου κανόνα έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τη βούληση του νομοθέτη, σύμφωνα με το άρθρο 7 του Ν. 4414/2016 να στηρίξει το νεοσύστατο θεσμό της ανταγωνιστικής διαδικασίας υποβολής προσφορών για εγκαταστάσεις ΑΠΕ/ΣΗΘΥΑ. Μάλιστα, ο νομοθέτης, σε εφαρμογή των ανωτέρω Κατευθυντήριων Γραμμών νομοθέτησε ειδικώς τις προδιαγραφές για την εν λόγω ανταγωνιστική διαδικασία και επιπλέον, έδωσε μεγάλη βαρύτητα στην πρώτη διαδικασία, την οποία ανήγαγε ως πιλότο για όλες τις επόμενες. Από κανένα σημείο του νόμου, δεν προκύπτει η βούληση του νομοθέτη να παρασχεθεί η δυνατότητα ακύρωσης του πιλοτικού διαγωνισμού, αντίθετα η διενέργεια αυτού θα αποτελέσει τη βάση άντλησης συμπερασμάτων, προκειμένου να χρησιμοποιηθούν για τον επόμενο διαγωνισμό.

Τα ανωτέρω προκύπτουν και από την Αιτιολογική Έκθεση του άρθρου 7 του Ν. 4414/2016, σύμφωνα με την οποία η διενέργεια του πιλοτικού διαγωνισμού πραγματοποιείται “για την αξιολόγηση αναφορικά με τη γενικευμένη εφαρμογή ανταγωνιστικής διαδικασίας υποβολής προσφορών για τους νέους σταθμούς ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ”. Περαιτέρω, ο νομοθέτης περιγράφοντας τους στόχους της πιλοτικής διαδικασίας αναφέρει εκτός από την αξιολόγηση της απόδοσης των διαδικασιών αυτών και την εφαρμογή τους από το 2017 και εντεύθεν, ως σκοπό: “παράλληλα, με την πιλοτική αυτή διαδικασία αναμένεται να αναθερμανθεί με θετικό πρόσημο η εγχώρια αγορά για τις φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις που βρίσκεται σε ύφεση τα τελευταία χρόνια καθώς θα επιτραπεί να συνεχιστεί η περαιτέρω διείσδυση φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων με νέα εγκατεστημένη ισχύ στο εγχώριο ενεργειακό μείγμα με τη βέλτιστου από πλευράς επιβάρυνσης του Ειδικού Λογαριασμού ΑΠΕ μεγέθους ενίσχυσης”.

Τέλος η διενέργεια του εν λόγω πιλοτικού διαγωνισμού αποτελεί υποχρέωση της χώρας μας και των λοιπών κρατών μελών σύμφωνα με την παρ. 3.3.2.1. των Κατευθυντηρίων Γραμμών, σύμφωνα με την οποία για τα έτη 2015 και 2016 η ενίσχυση τουλάχιστον 5% της σχεδιαζόμενης νέας ισχύος από ΑΠΕ θα πρέπει να χορηγείται μέσω της διαγωνιστικής διαδικασίας επί τη βάσει ξεκάθαρων, διαφανών και χωρίς διακρίσεις κριτηρίων.

Ειδικά λοιπόν για τον πιλοτικό διαγωνισμό, ο οποίος όχι μόνο πρέπει να πετύχει (όπως από κοινού επιθυμούν το αρμόδιο υπουργείο, η ΡΑΕ και η αγορά) αλλά και να ολοκληρωθεί εντός του 2016, θα ήταν σκόπιμο να μην ισχύσει ο  κανόνας του 40%.

Όρος 14.2.3.3 του σχεδίου της προκήρυξης

Στον όρο 14.2.3.3 “επισημαίνεται ότι στην διαδικασία των διαδοχικών δεσμεύσεων, αν η εγκατεστημένη ισχύς μίας προσφοράς είναι μεγαλύτερη από την εναπομείνασα ποσότητα, (είτε στη διάρκεια της δημοπρασίας με τις προσωρινές δεσμεύσεις, είτε στο κλείσιμο με την οριστικοποίηση) η προσφορά δεν εξυπηρετείται καθόλου και το σύστημα προχωρά στην επόμενη προσφορά προς εξυπηρέτηση”. Η ρύθμιση αυτή θεωρούμε ότι είναι προβληματική για δύο λόγους:

[α]. Αδικείται μία οικονομικά χαμηλότερη προσφορά έναντι άλλων υψηλότερων που έπονται, κάτι που δεν συνάδει με την επιδίωξη του “βέλτιστου από πλευράς επιβάρυνσης του Ειδικού Λογαριασμού ΑΠΕ μεγέθους ενίσχυσης” στην οποία απέβλεπε ο νομοθέτης.

[β]. Ο Ν.4414/2016, στο άρθρο 7, προβλέπει ότι “για την πιλοτική ανταγωνιστική διαδικασία υποβολής προσφορών… η δημοπρατούμενη ισχύς είναι τουλάχιστον 40 MW”. Με άλλα λόγια, δεν υπάρχει επί της αρχής πρόβλημα αν η εγκατεστημένη ισχύς μίας προσφοράς είναι μεγαλύτερη από την εναπομείνασα ποσότητα και αν εν τέλει η συνολικά επιλεγείσα ισχύς στο πλαίσιο της ανταγωνιστικής διαδικασίας ξεπεράσει κατά τι τα 40 MW.

Δημόσια διαβούλευση ΡΑΕ για το net-metering – Οι απόψεις του ΣΕΦ

Ο Σύνδεσμος Εταιριών Φωτοβολταϊκών (ΣΕΦ) επικροτεί επί της αρχής τις προτεινόμενες από τη ΡΑΕ ρυθμίσεις για την εγκατάσταση μονάδων ΑΠΕ από αυτοπαραγωγούς με ενεργειακό και εικονικό συμψηφισμό ενέργειας.

Ιδιαίτερα σημαντικές θεωρούμε τις παρακάτω πρόνοιες:

  1. Την επέκταση της περιόδου συμψηφισμού από ένα (1) σε τρία (3) έτη.
  2. Τη δυνατότητα εγκατάστασης ιχνηλατών για τα συστήματα επί εδάφους.
  3. Την αύξηση της ισχύος των συστημάτων που μπορούν να εγκαθίστανται στα ΜΔΝ από νομικά πρόσωπα δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου (έως 300 kWp στην Κρήτη και έως 100 kWp στα λοιπά ΜΔΝ).

Θα θέλαμε να σταθούμε ιδιαίτερα σε ένα ζήτημα για το οποίο έχουν ήδη εκφραστεί αποκλίνουσες απόψεις, το θέμα επιβολής του ΕΤΜΕΑΡ στην περίπτωση των αυτοπαραγωγών. Στο σχέδιο της ΡΑΕ καταγράφονται δύο διαφορετικές εκδοχές:

  1. Επιβολή ΕΤΜΕΑΡ επί της συμψηφιζόμενης ενέργειας (απορροφώμενης μείον εγχεόμενης), ή
  2. Επιβολή ΕΤΜΕΑΡ επί της απορροφώμενης από το δίκτυο ενέργειας (όπως ισχύει μέχρι σήμερα).

Ο ΣΕΦ υποστηρίζει την πρώτη εκδοχή, δεδομένου ότι διαφορετικά ο αυτοπαραγωγός επιβαρύνεται εμμέσως με ΕΤΜΕΑΡ και επί της εγχεόμενης πράσινης ενέργειας, κάτι που δεν ισχύει για τις περιπτώσεις ανεξάρτητων παραγωγών ΑΠΕ που εγχέουν όλη τους την παραγόμενη ενέργεια στο δίκτυο.

Το επιχείρημα ότι το ποσοστό ταυτοχρονισμού παραγόμενης-καταναλισκόμενης ενέργειας είναι σχετικά μικρό (και συνεπώς υπάρχει επιβάρυνση του Διαχειριστή Δικτύου ο οποίος “αποθηκεύει” κατά κάποιο τρόπο πράσινη ενέργεια στο δίκτυο) δεν ισχύει, για τον απλό λόγο ότι ο αυτοπαραγωγός επιβαρύνεται ούτως ή άλλως με τέλη χρήσης Δικτύου και Συστήματος για την απορροφώμενη ενέργεια, πληρώνει δηλαδή τους Διαχειριστές για τις υπηρεσίες που αυτοί παρέχουν.

Όσο για τον κίνδυνο έμμεσης επιβάρυνσης των καταναλωτών από επέκταση της αυτοπαραγωγής (μέσω επιβάρυνσης του Ειδικού Λογαριασμού ΑΠΕ –ΕΛΑΠΕ-) ας δούμε λίγο την πραγματικότητα των αριθμών όπως αυτή αποτυπώνεται στα στατιστικά στοιχεία του ΔΕΔΔΗΕ. Αν εξ αρχής ίσχυε η πρώτη εκδοχή αντί της δεύτερης, στο πρώτο 15μηνο ισχύος του προγράμματος (Μάιος 2015-Ιούλιος 2016), η συνολική επιβάρυνση του ΕΛΑΠΕ θα ήταν της τάξης των 150.000 €, δηλαδή 120.000 € σε ετήσια βάση, όταν το σύνολο των ετήσιων εκροών προς τους ανεξάρτητους παραγωγούς ΑΠΕ είναι της τάξης των 1,8 δις € και η συμβολή του ΕΤΜΕΑΡ της τάξης του 1 δις €. Στο Ειδικό Πρόγραμμα Φωτοβολταϊκών σε στέγες, την περίοδο 2009-2016 εγκαταστάθηκαν 375 MWp. Αν υποθέσουμε ότι η επιτυχία αυτή επαναλαμβάνεται και στην περίπτωση του net-metering, όταν μετά από αρκετά χρόνια εγκατασταθούν 375 MWp από αυτοπαραγωγούς (το 15μηνο Μαΐου 2015-Ιουλίου 2016 εγκαταστάθηκαν μόλις 4,1 MWp), η συνολική ετήσια επιβάρυνση του ΕΛΑΠΕ θα είναι της τάξης των 12 εκατ. €. Και αυτό χωρίς να συνυπολογίσουμε τα πολλαπλά οφέλη που έχει η αυτοπαραγωγή και η κατανάλωση της ενέργειας σε τοπική κλίμακα χωρίς σημαντικές απώλειες.

Η υιοθέτηση της πρώτης εκδοχής, μεταφράζεται σε όφελος μικρότερο από 100 € ετησίως για ένα οικιακό καταναλωτή (με σύστημα 3 kWp), κάτι που ρίχνει τον χρόνο απόσβεσης της επένδυσης από τα 10 στα 8 έτη. Αν κρίνουμε από τους εξαιρετικά αργούς ρυθμούς ανάπτυξης του προγράμματος αυτοπαραγωγής μέχρι τώρα, ένα τέτοιο κίνητρο είναι μάλλον επιβεβλημένο.

Ένα ακόμη σημείο προβληματισμού αποτελεί η πρόταση της ΡΑΕ, στις περιπτώσεις εικονικού ενεργειακού συμψηφισμού, να επιτρέπεται ο συμψηφισμός καταναλώσεων και παραγωγής που συνδέονται “αποκλειστικά στο ίδιο επίπεδο τάσης”. Πιστεύουμε ότι η πρόταση αυτή θέτει εκ των πραγμάτων άσκοπους περιορισμούς στον εικονικό συμψηφισμό και περιορίζει σημαντικά την ισχύ των συστημάτων που μπορούν να εγκατασταθούν.